Kodowanie kolorów rur: objaśnienie kolorów rur ASME A13.1, ISO, BS i tworzyw sztucznych

Standardy kodowania kolorów rur w skrócie

Dwa kolory, które na stojaku na rury wyglądają identycznie, mogą oznaczać różne rzeczy w zależności od stojącego za nimi standardu. Kodowanie kolorami rur opiera się na jednej z dwóch logiki: sortowanie według zagrożenia lub sortowanie według zawartości.

Amerykańska norma ASME A13.1 działa w oparciu o ryzyko. Rura przenosząca gaz ziemny i jedna przenosząca wodór mają tę samą żółtą etykietę, ponieważ obie są łatwopalne. ISO14726 i BS 1710 działają według treści. Każda substancja ma swój własny kolor bazowy, więc kwasy i zasady są fioletowe, a para jest srebrnoszara, niezależnie od tego, jak niebezpieczne są.

Linie ochrony przeciwpożarowej (czerwone), wody pitnej (zielone) i sprężonego powietrza (niebieskie lub jasnoniebieskie) są spójne w głównych programach. Para, chemikalia i paliwa to obszary, w których się różnią i to właśnie tam zdarzają się błędy w projektach międzynarodowych.

Karta kolorów ASME A13.1 i jej zakres

ASME A13.1, Schemat identyfikacji systemów rurociągów , jest punktem odniesienia dla budynków przemysłowych, handlowych i instytucjonalnych w Stanach Zjednoczonych. Jej historia sięga roku 1928, a obecne wydanie to rok 2023. Według Podsumowanie ANSI dotyczące wersji A13.1-2023 , w tym wydaniu zmieniono tabelę kolorów, rozszerzono sekcję legendy i przeniesiono standard do ciągłej konserwacji.

Każda etykieta łączy kolor tła z kolorem tekstu. Tło pozwala pracownikowi na pierwszy rzut oka poznać klasę zagrożenia, a legenda podaje dokładną zawartość.

Cztery kolejne kombinacje, zbudowane na fioletowym, białym, szarym i czarnym tle, pozostawiono obiektom do zdefiniowania. Para zwykle tutaj trafia, dlatego dwa zakłady w tym samym mieście mogą ją oznaczyć inaczej.

Norma niesie również ograniczenia. Nie dotyczy to podziemnych rurociągów ani przewodów elektrycznych, dlatego kolorystyka sieci podziemnej musi pochodzić z innego miejsca. Sekcja szósta wypełnia tę lukę.

ISO 14726 i BS 1710: Kolor według zawartości

Tam, gdzie A13.1 grupuje płyny według zagrożenia, ISO 14726 i BS 1710 nadają każdej rodzinie substancji stały kolor podstawowy. Woda jest zielona, ​​para jest srebrnoszara, powietrze jest jasnoniebieskie, oleje i ciecze palne są brązowe, a kwasy i zasady fioletowe. Ochrona przeciwpożarowa jest czerwona pod obydwoma.

W normie BS 1710 do koloru podstawowego dodano kolory identyfikacyjne, stosowane w postaci pasm, w celu oddzielenia jednej usługi od drugiej w ramach tej samej rodziny. Dwie linie wodne mogą dzielić zieloną podstawę i nadal być odróżniane ich pasmami.

Norma ISO 14726 została napisana głównie dla środowisk morskich, dlatego należy ją traktować jako odniesienie dla statków i prac na morzu, a nie jako ogólną normę dla zakładów. Projekty lądowe w Wielkiej Brytanii i wielu krajach Wspólnoty Narodów zwykle określają normę BS 1710, podczas gdy projekty w USA określają A13.1.

Praktyczna różnica pojawia się w usługach chemicznych. Linia kwasu siarkowego jest pomarańczowa w A13.1 i fioletowa w schematach opartych na zawartości. Operator poruszający się między zadaniami może błędnie odczytać linię dokładnie w tym momencie, w którym jest to istotne, dlatego specyfikacja projektu powinna wymieniać jeden standard i się go trzymać.

Etykiety, strzałki i odstępy zapewniające czytelność kolorów

Kolor przyciąga uwagę, ale legenda i strzałka niosą ze sobą faktyczną informację. Etykiety A13.1 opisują zawartość prostymi słowami, np. „Zimna woda” lub „Sprężone powietrze”, a strzałka pokazuje kierunek przepływu. Linie niebezpieczne mogą zawierać informację o temperaturze, ciśnieniu lub piktogramie.

Skala rozmiarów z rurką. Zmierz średnicę zewnętrzną, łącznie z płaszczem izolacyjnym, a nie gołą rurą. Rura o średnicy 6 cali owinięta izolacją o grubości 3 cali to w rzeczywistości rura o średnicy 12 cali do celów etykietowania.

Umiejscowienie ma znaczenie tak samo jak rozmiar. Umieść etykietę na każdym zaworze, na połączeniach odgałęzień, przy zmianach kierunku, w pobliżu połączeń urządzeń i po obu stronach każdego przejścia przez ścianę lub podłogę. W przypadku długich prostych tras opublikowane wytyczne zwykle wymagają umieszczania etykiety co 25–50 stóp. Rury pionowe powinny być opatrzone etykietami czytelnymi z podłogi lub platformy, na której pracują ludzie.

Więcej informacji na temat zastosowania tych zasad do systemów z tworzyw sztucznych można znaleźć w tym przewodniku oznakowanie systemów PPR i HDPE zgodnie z ANSI/ASME A13.1 .

Kodowanie kolorami rur PPR i HDPE

Rura z tworzywa sztucznego powoduje komplikację: sama rura jest kolorowa, a ten kolor to nie to samo, co etykieta zawartości. Zielona rura PPR nie mówi technikowi, co się w niej znajduje. Etykieta nadal spełnia to zadanie.

Rura PPR jest powszechnie produkowana w kolorze zielonym, białym lub szarym, a producenci mogą dostarczać niestandardowe kolory. Praktyka różni się w zależności od kraju i instalatora i dlatego dlaczego rury PPR produkowane są w różnych kolorach sprowadza się do identyfikacji i lokalnej konwencji, a nie do jednej globalnej reguły. Do budowy instalacji wodno-kanalizacyjnych, Rura PPR do ciepłej i zimnej wody pitnej to typowy przypadek, w którym kolor rury, etykieta i rysunki powinny być zgodne.

Rura polietylenowa ma bardziej rygorystyczne zasady. ISO 4427-2:2019 stanowi, że rury niebieskie lub czarne z niebieskimi paskami przeznaczone są do wody przeznaczonej wyłącznie do spożycia przez ludzi. W tym samym dokumencie zauważono, że kolor żółty i pomarańczowy są zarezerwowane dla zastosowań gazowych, które wchodzą w zakres norm ISO 4437. Rury do drenażu ciśnieniowego i kanalizacji są czarne lub czarne z brązowymi paskami.

Niektórzy dostawcy produkują czarną fajkę wodną bez pasków, np Rura HDPE do wodociągów miejskich . W takim przypadku etykieta i zapisy projektu zawierają identyfikację, dlatego przed złożeniem zamówienia sprawdź, czego wymaga specyfikacja.

Oznaczenie zakopanej rury: gdzie obowiązują kolory APWA

Gdy rura znajdzie się pod ziemią, A13.1 przestaje obowiązywać i przejmuje inny zestaw kolorów. Amerykańskie Stowarzyszenie Robót Publicznych publikuje jednolity kod kolorów używany do oznaczania obiektów zakopanych przed wykopami.

Według Przewodnik APWA dotyczący jednolitego tymczasowego oznakowania obiektów podziemnych , kod przypisuje kolory w następujący sposób:

• Kolor czerwony do linii elektroenergetycznych i kabli oświetleniowych
• Żółty dla gazu, ropy, pary i ropy naftowej
• Pomarańczowy dla linii komunikacyjnych, alarmowych i sygnałowych
• Niebieski dla wody pitnej
• Zielony dla kanałów ściekowych i przewodów drenażowych
• Fioletowy dla linii odzyskanej wody, nawadniania i gnojowicy
• Biały dla proponowanych wykopów i różowy dla tymczasowych znaków badawczych

Kolory te dotyczą tymczasowych oznaczeń powierzchni, takich jak farba, flagi i paliki, a nie korpusu rury. Mimo to ta sama logika pojawia się w przypadku kolorów pasków na plastikowej rurze, dlatego też niebieski pasek na wodociągu i żółty na gazociągu wydają się znajome lokalizatorom. Zakopana linia, taka jak Rura HDPE do podziemnych instalacji gazu ziemnego opiera się na obu warstwach: kolorze identyfikacyjnym rury i znakach powierzchniowych umieszczonych nad nią, zanim ktokolwiek zacznie kopać.

Błędy, które podważają kod koloru

Większość niepowodzeń w znakowaniu nie wynika z wyboru niewłaściwego koloru. Pochodzą one z późniejszej konserwacji systemu.

• Poleganie wyłącznie na kolorze. Niektórzy pracownicy nie potrafią rozróżnić określonych kolorów, dlatego każda etykieta wymaga pisemnej treści i strzałki przepływu.
• Pozostawianie etykiet bez zmian po przekierowaniu lub zmianie przeznaczenia linii. Etykieta „Woda pitna” na rurze, przez którą obecnie płynie płyn procesowy, stanowi zagrożenie.
• Stosowanie niewłaściwego standardu dla jurysdykcji. Lokalni ratownicy są szkoleni w ramach własnego programu regionalnego.
• Używanie zbyt małych etykiet na rurach o dużej średnicy lub pomijanie etykiet na przejściach przez ściany i zaworach.
• Traktowanie koloru korpusu rury jako substytutu legendy, szczególnie w systemach z tworzyw sztucznych, w których konwencje kolorów różnią się w zależności od dostawców.

Krótka pisemna specyfikacja oznakowania zapobiega większości z nich. Powinien wymienić obowiązującą normę, wymienić kolor każdej usługi w obiekcie, określić format i odstępy na etykietach oraz przypisać odpowiedzialność za utrzymanie. Dodaj przegląd etykiet do każdego procesu zarządzania zmianami i do corocznych inspekcji bezpieczeństwa, aby oznakowanie pozostało prawdziwe w przypadku zmian w rurociągach.